Kanapka - Sandwich

Kanapki podaje się na niezobowiązujących spotkaniach towarzyskich i młodzieżowych prywatkach. Tartinki podaje się zwykle podczas koktajlu. Kanapki robi się z różnego rodzaju cienko pokrojonego pieczywa. Podaje się na półmiskach, płaskich talerzach lub tacach, ze szczypcami do nakładania. 

 

Kanapka zazwyczaj odnosi się do prostej przekąski, często przygotowywanej w domu, składającej się z jednej lub dwóch kromek chleba z dowolnym nadzieniem (ser, wędlina, warzywa, pasta). Może to być otwarta kanapka (jedna kromka, popularna w Skandynawii i Polsce) lub zamknięta (dwie kromki). 

Kanapki to popularny rodzaj lunchu, zabierany do pracy, szkoły lub na piknik. Chleb jest często smarowany dodatkami, takimi jak masło, majonez lub musztarda. Oprócz tego, że są robione w domu, kanapki są również powszechnie sprzedawane w różnych punktach sprzedaży detalicznej i mogą być podawane na ciepło lub na zimno. Choć kanapki wytrawne, takie jak kanapki z wędlinami, stanowią większość, to kanapki słodkie, takie jak kanapki z dżemem, miodem i fluffernutters, również cieszą się dużą popularnością.

 

RODZAJE KANAPEK

KANAPKA KLUBOWA - to wielowarstwowa kanapka w których na wierzchu zawsze jest pieczywo. Kanapkę spina się wykałaczką. Przygotowuje się z pieczywa tostowego, najczęściej mają kształt trójkąta. Do kanapek klubowych oddzielnie podaje się ketchup lub majonez. Kanapki te je się sztućcami zakąskowymi - widelcem i nożem. Wykałaczkę odkłada się na brzeg swojego talerza. 

 

Kanapka klubowa to kanapka trzywarstwowa składająca się z trzech kromek chleba (tradycyjnie tostowanego), pokrojonego w plastry pieczonego drobiu, smażonego boczku, sałaty, pomidora i majonezu. Często kroi się ją po skosie na ćwiartki lub połówki i łączy wykałaczkami. 

 

Standardem jest tostowany biały chleb, sałata lodowa, boczek i pomidory. Kanapka jest zazwyczaj polana majonezem. Istnieje wiele odmian tradycyjnej kanapki klubowej. Niektóre zastępują mięso drobiowe jajkami lub pieczoną wołowiną. Inne używają szynki zamiast boczku, a także dodają plasterki sera. Mogą być dodawane sosy na bazie musztardy lub majonezu, a także ogórki konserwowe lub marynowane papryki. Do bardziej ekskluzywnych wersji należą kanapka klubowa z ostrygami, kanapka klubowa z łososiem i kanapka z roztopionym krabem królewskim. 

 

W Nowej Zelandii kanapka klubowa to kanapka zazwyczaj wypełniona jajkiem, majonezem, sałatą i pomidorem. W Kanadzie kanapki klubowe są czasami przygotowywane z mięsa kurczaka z rożna. Kanapki klubowe Montreal podawane są na zimno na grzance z białego chleba. 

 * * *

KANAPKA TORTOWA - robi się z cienko pokrojonego chleba, najczęściej pumpernikla, który przekłada się również cienkimi warstwami dodatków: plasterkami szynki, sera, różnymi pastami. Takie kanapki są wysokie, zwykle mają kształt prostopadłościanów. Kanapki tortowe je się sztućcami zakąskowymi - widelcem i nożem.

 

Smörgåstårta (po szwedzku dosłownie „tort kanapkowy”), czyli ciasto kanapkowe (fiń. voileipäkakku; esto. võileivatort; island. brauðterta), to wytrawne danie główne, nie deser, pochodzenia szwedzkiego, popularne w Szwecji, Finlandii, Estonii i Islandii. Nazwa jest dosłowna – danie przypomina ciasto, głównie świąteczne, ale składa się z warstw chleba przełożonych dużą ilością nadzienia i dodatków. Kroi się je i podaje jak każde inne ciasto.  

 * * *

KANAPKA OTWARTA -  na kromce pieczywa układa się dodatki i nie przykrywa się ich drugą kromką. Najczęściej na pieczywie kładzie się kawałek ryby, sera, wędliny oraz plasterki pomidora, ogórka lub papryki, czasem dodaje odrobinę majonezu, musztardy lub chrzanu. 

 

Otwarta kanapka to kromka świeżego chleba lub połowa bułki z różnymi smarowidłami, masłem, pasztetem wątrobowym, serem do smarowania, wędlinami, takimi jak pieczeń wołowa, indyk, szynka, boczek, salami, mortadela, salceson, lub innymi kiełbasami, rybami, takimi jak wędzony łosoś, śledź, węgorz i krewetki, oraz warzywami, takimi jak papryka, pomidory, rzodkiewki, szczypiorek i ogórki. 

 

Duńska kanapka Smørrebrød  -  dosłownie oznacza "posmarowany chleb". Smørrebrød (pierwotnie smør og brød, „masło i chleb”), smørbrød „chleb maślany” (po norwesku) lub smörgås „gęś maślana” (po szwedzku) to tradycyjna otwarta kanapka w kuchniach Danii, Norwegii i Szwecji, która zazwyczaj składa się z kawałka posmarowanego masłem rugbrødu (gęstego, ciemnego chleba żytniego) pokrytego gotowymi lub domowymi wędlinami, kawałkami mięsa lub ryby, serem lub pastami do smarowania i dodatkami.

Tradycyjne dodatki obejmują marynowanego śledzia, cienko pokrojony ser, plasterki ogórka, pomidora i jajka na twardo, pastę z wątróbki, różne rodzaje wędlin lub wędzone ryby, takie jak łosoś, makrela, szprotka, makrelę w sosie pomidorowym, konserwowego ogórka i krążki czerwonej cebuli. Remoulade lub inne gęste sosy często zdobią warstwową kanapkę, którą zazwyczaj je się sztućcami. Zwyczajowo podaje się talerz z krojonym chlebem wokół stołu, a następnie kolejno podaje się kolejne talerze z dodatkami, z których goście sami się nabierają.

Obložený chlebíček lub po prostu chlebíček (dosł. „mały chlebek”) to danie kuchni czeskiej i słowackiej, popularne również w innych krajach byłej austro-węgierskiej. Jest to rodzaj otwartej kanapki z różnymi dodatkami. Często podaje się ją jako przystawkę lub przekąskę.

 

Chlebíček to rodzaj otwartej kanapki. Składa się z krojonego chleba posmarowanego masłem lub innym rodzajem smarowidła, na które można nałożyć różne dodatki. Dodatki do chlebíček obejmują różne wędliny, takie jak szynka, salami i kiełbasa, pokrojone jajko na twardo, sery, serek śmietankowy, ogórek, pomidor, pastę rybną, sałatki i różne pasty przygotowywane z mięsa, warzyw lub serów. Niektóre warzywa, takie jak papryka, ogórek konserwowy, pomidor, rzodkiewka i pietruszka, mogą być używane jako dodatek. Do ich przygotowania można użyć chleba veka lub bagietki.  

 

 * * * 

 

TARTINKA - to mała kanapka, na jeden kęs. Robi się je z różnego rodzaju pieczywa lub krakersów. Takie kanapki je się ręką. 

 

Tartinka to rodzaj otwartej kanapki na jednej warstwie pieczywa (np. chleb, bułka, pieczywo chrupkie lub krakers), na której układa się dodatki, np. ser, wędlinę, jajka, warzywa, pastę rybną, jajeczną, majonez, ketchup. Tartinki z ozdobnie ułożonymi dodatkami podaje się na przyjęciach i bankietach, mniej skomplikowane zaś stanowią część codziennego jadłospisu, zwłaszcza w Polsce. Kanapki tego rodzaju jada się zwyczajowo także w Skandynawii.  

 

 * * * 

TOST - kromka pieczywa pszennego, podpieczona w tosterze. To rodzaj grzanki. Gotowy tost powinien być lekko przyrumieniony i chrupiący. Kromka chleba, zrumieniona pod wpływem ciepła, zmienia smak chleba i sprawia, że ​​staje się on bardziej chrupiący. Twarda powierzchnia chleba ułatwia rozprowadzanie dodatków, a ciepło pomaga smarom, takim jak masło, osiągnąć temperaturę topnienia. 

 

Tosty mogą być podawane na słodko, np. z dżemem bądź miodem oraz wykwintnie np. z kawiorem. Tost z masłem i dżemem jest składnikiem typowego angielskiego śniadania. Masło, a także słodkie dodatki, takie jak dżem lub marmolada są powszechnie smarowane na toście. Regionalnie popularne mogą być również słone smarowidła, takie jak masło orzechowe lub ekstrakt drożdżowy. 

 

Tost francuski to danie z kromki chleba nasączonej roztrzepanymi jajkami, często mlekiem lub śmietaną, a następnie smażonej na patelni. Gdy tost francuski podawany jest jako danie słodkie, przed smażeniem na patelni często dodaje się cukier, wanilię i cynamon, a następnie posypuje się go cukrem (często cukrem pudrem), masłem, owocami lub syropem. W wersji wytrawnej grzanki zazwyczaj smaży się ze szczyptą soli lub pieprzu, a następnie podaje z sosem, takim jak ketchup lub majonez. 

 

  * * * 

ZAPIEKANKA - najczęściej przyrządza się z bułki pokrojonej w plastry lub przekrojonej na pół małej bagietki, na której kładzie się wędlinę, rybę, pieczarki, plastry pomidora, krążki cebuli, papryki, posypuje startym żółtym serem, następnie zapieka i podaje na ciepło. 

 

Zapiekanka to tostowana kanapka z bagietki lub innego długiego pieczywa, podawana z podsmażonymi pieczarkami, serem, a czasem także z innymi dodatkami, takimi jak szynka. Podawana na gorąco z ketchupem, jest popularnym daniem ulicznym w Polsce. Zapiekanka – polski fast food, powstały w latach 70. XX wieku za zasługą Edwarda Gierka, w okresie Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, popularny do dziś w barach szybkiej obsługi i w małej gastronomii na terenie Polski.

 

Pierwotnie serwowany w formie podłużnej bułki z farszem cebulowo-pieczarkowym okraszonej żółtym serem. Jest to rodzaj gorącej kanapki, podawanej głównie z pieczarkami (również z wędliną) na bułce zapiekanej z żółtym serem i podawanej z keczupem lub innymi sosami. Przygotowywana ze świeżych produktów lub gotowa, kupiona w sklepie jako mrożonka do odgrzania.  

 * * *

 

Sandwich to międzynarodowy termin, który jest również powszechnie rozumiany w Polsce. Często kojarzy się z bardziej złożoną, czasem grillowaną lub podgrzewaną, pozycją z menu kawiarni lub restauracji, często podawaną na konkretnym rodzaju pieczywa (np. pieczywie tostowym, bagietce, bułce ciabatta). 

 

Współczesna kanapka nosi nazwę Lorda Sandwicha, ale okoliczności jej powstania są przedmiotem debaty do dnia dzisiejszego. Ukształtował się popularny mit, że chleb i mięso żywiły Lorda Sandwicha przy stole do gry. John Montagu, 4. hrabia Sandwich, brytyjski arystokrata i polityk, pierwszy lord Admiralicji i minister północnego departamentu był bardzo zagorzałym hazardzistą, jak głosi legenda, i nie poświęcał czasu na posiłek podczas długich godzin spędzonych na grze przy stole. W związku z tym prosił służbę, aby podawali mu kawałki mięsa między dwiema kromkami chleba.

 

Sandwich to danie, zazwyczaj składające się z mięsa, sera, sosów i warzyw, używanych jako nadzienie między kromkami chleba lub nakładanych na kromkę chleba. Kanapka początkowo była wygodną potrawą w świecie zachodnim i z czasem stała się powszechna na całym świecie.

 

Każda kanapka to sandwich, ale nie każdy sandwich musi być tym, co Polak nazwałby "kanapką" w potocznym, domowym znaczeniu. 

 

W Stanach Zjednoczonych za ochronę definicji kanapki odpowiadają Departament Rolnictwa (USDA) oraz Agencja Żywności i Leków (FDA). USDA stosuje definicję „co najmniej 35% gotowanego mięsa i nie więcej niż 50% pieczywa” w przypadku kanapek zamkniętych oraz „co najmniej 50% gotowanego mięsa” w przypadku kanapek otwartych. 

 

W Wielkiej Brytanii Brytyjskie Stowarzyszenie Kanapkowe definiuje kanapkę jako „dowolny rodzaj pieczywa z nadzieniem, zazwyczaj przygotowywanego na zimno”, definicja ta obejmuje tortille i bajgle, ale potencjalnie wyklucza potrawy przygotowywane i podawane na gorąco, takie jak burgery.

 

W Hiszpanii, gdzie słowo „sandwich” zostało zapożyczone z języka angielskiego, odnosi się ono do potrawy przygotowywanej z angielskiego chleba kanapkowego. Znany jest również jako „bocadillo”. Podobne znaczenie ma w innych kulturach hiszpańskojęzycznych, takich jak Meksyk, gdzie słowo „torta” jest również używane w odniesieniu do popularnego rodzaju kanapek w kształcie rolady.

 

W Wielkiej Brytanii i Australii termin „sandwich” jest węższy niż w Stanach Zjednoczonych, zazwyczaj odnosi się do potrawy, która wykorzystuje kromkę chleba z bochenka. Danie z podobnym nadzieniem, ale wykorzystujące całą bułkę przeciętą poziomo na pół, jest zazwyczaj nazywane bułką, a z pewnymi gorącymi nadzieniami – burgerem. Natomiast w Australii gorąca, pokrojona (nie mielona) wołowina między dwiema kromkami tostowanego chleba jest nazywana kanapką ze stekiem.

 

Czasownik „to sandwich” oznacza „umieścić coś pomiędzy dwoma innymi rzeczami o odmiennym charakterze lub umieścić różne elementy naprzemiennie”.

 

Przegląd kilku wybranych Kanapek Świata

 

BANH MI - Wietnam - Bánh mì – rodzaj wietnamskiej nadziewanej bagietki, wytwarzanej przy użyciu mąki pszennej i ryżowej. Czasem pieczywo ma formę tosta. Bułkę przekrawa się wzdłuż i wypełnia nadzieniem w postaci kiszonej marchwi, rzodkwi japońskiej, ogórka, papryczek chili, kolendry, pasztetu, majonezu, tofu oraz innych składników. Oprócz warzyw, ważnymi składnikami są komponenty mięsne, wieprzowina, kiełbaski wietnamskie, kurczak, szynka lub ser. 

 

W kuchni wietnamskiej bánh mì, to krótka bagietka z cienkim, chrupiącym ciastem i miękką, lekką konsystencją. Ta typowa wietnamska kanapka to połączenie białek i warzyw z rodzimej kuchni wietnamskiej, takich jak chả lụa (wietnamska kiełbasa), kolendra, ogórek, marynowana marchewka i marynowany daikon, połączone z przyprawami. Używa się różnych popularnych nadzień, takich jak xá xíu (chińska grillowana wieprzowina), xíu mại (wietnamska mielona wieprzowina), nem nướng (grillowana kiełbasa wieprzowa). 

 

BAGEL TOAST - Izrael - Tost z bajgla to kanapka popularna w Izraelu. Składa się z prasowanego, opieczonego bajgla nadziewanego warzywami i serem, grillowanego w tosterze do kanapek lub opiekaczu do panini. Chociaż bajgiel jest okrągły z otworem w środku, różni się od typowego amerykańskiego tym, że jest zrobiony z innego ciasta z sezamem. Popularne nadzienia to tzfatit, feta, gvina levana lub ser galil, a także zielone oliwki, kukurydza, pomidory, cebula i dressing. Czasami podaje się go z sosem chili, z dodatkiem za'atar – mieszanki sumaka, sezamu i ziół.

 

BIFANA - Portugalia - Bifana (dosł. „mały stek”) to klasyczna portugalska kanapka, spożywana w całym kraju. Typowymi składnikami są kotlety wieprzowe, stek lub polędwica, cienko rozbite lub pokrojone w plasterki, duszone z czosnkiem i winem, a następnie przekładane podgrzanym chlebem. Istnieją regionalne warianty, które obejmują marynowanie i grillowanie lub pieczenie wieprzowiny, a następnie przygotowywanie sosu osobno i polewanie nim bułki i/lub podawanie z musztardą, ostrym sosem lub podsmażoną cebulą.

 

CROQUE MADAME - Francja -  We Francji w przypadku Croque Madame lub Croque Monsieur mamy do czynienia z serem lub szynką gotowaną, które są umieszczane pomiędzy dwiema kromkami chleba. Tak przygotowana kanapka jest posypywana serem (ementalerem lub często też gruyèrem) i zapiekana w piekarniku. W przypadku Croque Madame, na zapiekance umieszcza się jeszcze jajko sadzone. W niektórych rejonach Francji chleb namacza się przed pieczeniem w rozbełtanym jajku. Całość można polać sosem beszamelowym. 

 

KATSU SANDO - Japonia - (jap. カツサンド; dosł. „kanapka z kotletem”) to japońska kanapka przygotowywana z japońskiego kotleta (głównie tonkatsu) umieszczonego między kromkami chleba. Istnieje wiele jej wariantów. Katsu-sando zostało wynalezione w 1935 roku przez Toki Ishizakę właścicielkę restauracji tonkatsu „Isen” w Ueno w Tokio. Zainspirowała się kanapką z szynką i oficjalnie nazwała swoje dzieło „かつサンド”. W czasach, gdy powstało, Isen było często odwiedzane przez gejsze z hanamachi, więc Isen przygotowywała je ze specjalnie zamówionych małych chlebków, aby zapobiec ich ścieraniu szminki. Isen słynęło z delikatnego kotleta z dokładnie rozbitego mięsa, które można było kroić pałeczkami.

 

MITRAILLETTE - Belgia - Mitraillette (dosł. „karabin maszynowy”) to rodzaj kanapki w Belgii, powszechnie podawanej w małych punktach gastronomicznych i kawiarniach. Uważa się, że pochodzi z Brukseli, ale jest również popularna we Flandrii, Walonii i regionie Nord we Francji, gdzie jest również znana jako „Américain” (dosłownie „amerykański”). Typowa mitraillette składa się z połówki bagietki, frytek, smażonego mięsa (takiego jak kiełbasa, burger lub stek), sosu, takiego jak majonez, ketchup, sos andaluzyjski, sos czosnkowy lub sos berneński. Można dodać surowe warzywa (startą marchewkę, świeżą sałatę, plasterki pomidora), a także ser i kapustę. Pierwotnie mitraillette zawierały tylko kiełbasę lub pokrojone mięso. Szybko pojawiły się alternatywy.

 

REUBEN - USA - Kanapka Reuben to północnoamerykańska kanapka z grilla, składająca się z peklowanej wołowiny, sera szwajcarskiego, kiszonej kapusty i sosu rosyjskiego lub sosu tysiąca wysp, grillowana między kromkami chleba żytniego. Kojarzona jest z koszernymi delikatesami, ale nie jest koszerna, ponieważ łączy w sobie mięso i ser. Jedna z historii głosi, że Reuben Kulakofsky, litewski żydowski sklepikarz mieszkający w Omaha w Nebrasce, poprosił o kanapkę z peklowanej wołowiny i kiszonej kapusty podczas swojej cotygodniowej gry w pokera, która odbywała się w hotelu Blackstone od około 1920 do 1935 roku. Wśród uczestników, którzy nazywali siebie „komitetem”, był właściciel hotelu, Charles Schimmel. Syn Schimmela, który pracował w kuchni, przygotował dla niego pierwszego Reubena, dodając do jego zamówienia ser szwajcarski i sos tysiąca wysp, a całość podawał na chlebie żytnim. Kanapka zyskała lokalną sławę, gdy Schimmel umieścił ją w menu lunchowym Blackstone, a jej sława rozprzestrzeniła się, gdy były pracownik hotelu wygrał ogólnopolski konkurs na pomysł kanapki. W Omaha 14 marca ogłoszono Dniem Kanapki Reubena.

 

SUBMARINE - AMERICAN SUB - USA - Kanapka submarine, powszechnie znana jako sub, to rodzaj amerykańskiej kanapki na zimno lub na ciepło, przygotowywanej z podłużnej bułki submarine, która jest rozcinana wzdłuż i wypełniana mięsem, serem, warzywami i przyprawami. Chociaż „submarine” to ogólne określenie zarówno bułki, jak i kanapek z nią robionych, zarówno w Stanach Zjednoczonych, jak i w innych krajach anglojęzycznych. Ten rodzaj kanapki powstał w kilku różnych społecznościach włosko-amerykańskich w północno-wschodnich Stanach Zjednoczonych od końca XIX do połowy XX wieku. Popularność kanapki włosko-amerykańskiej wzrosła z Connecticut, Pensylwanii, Delaware, Maryland, Nowego Jorku, New Jersey, Massachusetts i Rhode Island do innych części Stanów Zjednoczonych.

 

VADA PAV - Indie - Vada pav to wegetariańskie danie typu fast food, pochodzące z indyjskiego stanu Maharasztra. Potrawa składa się z głęboko smażonego pierożka ziemniaczanego umieszczonego w bułce chlebowej (pav), przekrojonej niemal na pół. Zazwyczaj podaje się ją z jednym lub kilkoma chutneyami i zieloną papryczką chili. Chociaż pierwotnie była niedrogim daniem ulicznym w Mumbaju, obecnie jest serwowana w budkach z jedzeniem i restauracjach w całych Indiach. Nazywa się ją również „Bombay burger”, ze względu na jej pochodzenie i podobieństwo do burgera. Vada pav, najsłynniejsza przekąska w Mumbaju, uważana jest za część kultury Mumbajczyków.

 

 

TARTINKI Z WĘDZONYM ŁOSOSIEM  

Składniki:

• 1 bagietka
• plasterki wędzonego łososia
• 1 sałata lodowa
• 1 zielony ogórek
• 1 łyżka kawioru
• koperek do dekoracji
• 1 cytryna 
• masło do posmarowania pieczywa

Przygotowanie:

1. Kromki pieczywa smarujemy masłem.
2. Na kilku kromkach układamy sałatę lodową, wędzonego łososia i kawior.
3. Na pozostałym pieczywie układamy sałatę lodową, wędzonego łososia, zielonego ogórka i koperek.
4. Cytrynę kroimy w cząstki i podajemy na dodatkowym talerzyku.  

Millefeuille

Millefeuille lub mille-feuille (czytamy: mil-fej) to efektowny sposób podawania zarówno deserów, jak i wytrawnych przystawek. Tradycyjne mille-feuille składa się z trzech warstw ciasta francuskiego przeplatanych dwiema warstwami kremu cukierniczego. Wierzch może być posypany cukrem pudrem, kakaem, startą czekoladą, pokruszonym ciastem lub rozdrobnionymi orzechami. 

Przepisów na mille-feuille w wersji na słodko jest bardzo dużo, tak jak dużo jest wersji wytrawnych. 

Tradycyjnie mille-feuille składa się z trzech warstw ciasta francuskiego (pâte feuilletée) na przemian z dwiema warstwami kremu cukierniczego (crème pâtissière). Wierzchnią warstwę ciasta wykańcza się na różne sposoby: czasami ozdabia się ją bitą śmietaną, można ją posypać cukrem pudrem, startą czekoladą lub płatkami migdałów. Warstwy często są przekładane owocami: truskawkami, malinami, borówkami, brzoskwiniami.

Przepis na mille-feuille został stworzony przez François Pierre de La Varenne, który opisał go w swoim "Cuisinier françois" w 1651 roku. Z czasem został udoskonalony przez francuskiego kucharza i szefa kuchni Marie-Antoine Carême, kucharza francuskiego dyplomaty Charlesa-Maurice'a de Talleyrand-Périgord. 

Najwcześniejsza wzmianka o samej nazwie mille-feuille pojawia się w 1733 roku w anglojęzycznej książce kucharskiej napisanej przez francuskiego szefa kuchni Vincenta La Chapelle. Zamiast kremu podawano XVIII-wieczne mille-feuille nadziewane dżemem i marmoladą.

W języku francuskim pierwsza wzmianka o mille-feuille pojawia się  w 1749 r., w książce kucharskiej Menona. Słowo „mille-feuille” nie pojawia się już więcej w książkach kucharskich z XVIII wieku. Jednak wydaje się, że za panowania Napoleona Bonaparte ciasto sprzedawało kilka z najbardziej wyszukanych paryskich cukierni. W XIX wieku wszystkie przepisy opisują ciasto jako wypełnione dżemem. 

Millefeuille to w dosłownym tłumaczeniu oznacza tysiąc liści, płatków. Pierwsza była napoleonka, dwa listki ciasta francuskiego przełożone kremem, posypane cukrem pudrem. Ten deser pochodzący z Litwy upodobał sobie Napoleon i osobiście nadał mu nazwę Millefeuilles Napoleon.

Z uwagi na bardzo efektowny sposób prezentacji potrawy powstały przeróżne odmiany, zarówno słodkie jak wytrawne. Ciasto francuskie, które jest swego rodzaju przekładką rozdzielającą warstwy, zostało zastąpione ciastem filo, ciastem ryżowym, ciastem naleśnikowym, pieczywem chrupkim, krakersami, pumperniklem, waflem, gofrem, macą, plackami ziemniaczanymi, plastrami ziemniaka, buraka, cukinii, bakłażana, pomidora, jabłka oraz płatami smażonego sera. Ważne by przekładki były sztywne i pod naciskiem kremu i owoców nie wyginały się i łamały. 

 

Na Świecie:

Argentyna/Urugwaj
Rogel, popularne ciasto będące argentyńską odmianą francuskiego ciasta mille-feuille, składa się z różnych warstw ciasta francuskiego na przemian z warstwami kajmaku i na wierzchu posmarowany bezą szwajcarską. Rogel uważany jest za klasyk, to tradycyjny argentyński deser, zawsze podawany na urodzinach i weselach.

Australia/Nowa Zelandia
W Australii i Nowej Zelandii odmianą mille-feuille jest Plasterek Kremu, znany również jako Plasterek Wanilii lub Plasterek Marakui. Przygotowuje się go z zastygłego crème pâtissière i w wielu przypadkach lukru z marakui.

Belgia i Holandia
W Belgii i Holandii równoważnym ciastem jest Tompouce lub Tompoes, popularne ciastko o charakterystycznym kształcie cegły, które składa się z dwóch warstw chrupiącego ciasta francuskiego, pomiędzy którymi znajduje się wypełnienie z jasnożółtego, gęstego kremu śmietankowego o smaku waniliowym. W Belgii istnieje kilka odmian, ale w Holandii osiągnęło ono status niemal kultowego, z bardzo niewielkimi różnicami w formie, wielkości, składnikach i kolorze (zawsze dwie warstwy ciasta, prawie zawsze różowa polewa, ale pomarańczowa w przypadku świąt narodowych).

Kanada
W Kanadzie mille-feuille jest często nazywane Gâteau Napoléon wśród osób mówiących po francusku, a „Kawałek Napoleona” w anglojęzycznej Kanadzie. Sprzedawany jest z kremem, bitą śmietaną lub z obydwoma składnikami pomiędzy trzema warstwami ciasta francuskiego; Najpopularniejszym nadzieniem jest pasta migdałowa. Francusko-kanadyjska metoda przyrządzania mille-feuille wykorzystuje krakersy graham zamiast ciasta francuskiego, a warstwę kremu zastępuje budyń. 

Niemcy
W Niemczech to Mille-feuille 

w niemieckojęzycznej części Szwajcarii, a także w Austrii nazywa się Cremeschnitte. 

W Izraelu odmianą mille-feuille jest Kremshnit (קרמשניט).

Grecja
W Grecji ciasto to nazywa się μιλφέιγ, co jest transkrypcją słowa „mille-feuille” przy użyciu alfabetu greckiego. Nadzienie pomiędzy warstwami jest kremowe, natomiast na wierzch ciasta dodaje się bitą śmietanę z dodatkiem wanilii.

Chiny
W Hongkongu przekłada się kremem maślanym, bezami i orzechami włoskimi. W Chinach kontynentalnych podobny produkt sprzedawany również jako "Napoleon" różni się w zależności od regionu i poszczególnych piekarni, ale zwykle zawiera górną i dolną warstwę ciasta francuskiego, zwykle przygotowywanego z tłuszczem roślinnym zamiast masła oraz biszkoptem i nadzieniem śmietanowym.

Węgry
Na Węgrzech nazywa się to "Krémes". Jedna wersja, francia krémes (francuski Napoleon), jest posypana bitą śmietaną i karmelem.

Włochy
Włoskie "Millefoglie" wypełnione kremem cukierniczym i udekorowane truskawkami, wiórkami czekolady i cukrem pudrem. We Włoszech mille-feuille jest znane jako "mille foglie" i zawiera podobne nadzienia. Pikantna wersja włoska składa się z ciasta francuskiego nadziewanego między innymi szpinakiem, serem lub pesto. Inną ważną różnicą odmiany włoskiej jest to, że często składa się ona z warstwy ciasta francuskiego i warstw biszkoptu. 

Iran
W Iranie ciasto to nazywa się شيرينى ناپلئونى (shirini-e Nâpel'oni, dosłownie „słodkie ciasto napoleońskie”). Składa się z cienkiego ciasta francuskiego i często posypywanego cukrem pudrem.

Litwa
W tradycji litewskiej Napoleon lub Napoleonas. W przepisie litewskim ciasto składa się z warstw nadzienia owocowego, takiego jak konfitura z dzikiej żurawiny i crème pâtissière. Deser tradycyjnie podawany jest weselach lub innych ważnych uroczystościach.

Maroko
W Maroku mille-feuille jest spożywane regularnie i znane jest pod francuską nazwą.

Filipiny
Na Filipinach nazywa się je Napoleones, Napoleón w liczbie pojedynczej i składają się z dwóch do trzech warstw, z kremem cukierniczym lub biały krem ​​jako nadzienie, pokryty polewą cukrową. Jest to popularna specjalność na wyspie Negros, zwłaszcza w mieście Silay, i wielu odwiedzających wyspę może ją kupić jako Pasalubong.

Polska
Polska Napoleonka. W Polsce lokalna odmiana tego ciasta nazywa się oficjalnie napoleonką, rzadziej kremówką. Składa się z dwóch warstw ciasta przedzielonych grubą warstwą kremu. Następnie całe ciasto posypane jest cukrem pudrem.

Hiszpania
W hiszpańskich Milhojas ciasto francuskie jest cienkie i chrupiące. W regionach centralnych milhojas mają zwykle tylko dwie lub trzy warstwy ciasta francuskiego wypełnione bardzo grubymi warstwami bitej śmietany lub chantilly. Krem chantilly to bita śmietana z cukrem aromatyzowana wanilią.

kraje nordyckie
W Szwecji i Finlandii Napoleonbakelse (ciasto Napoleona) to mille-feuille wypełnione bitą śmietaną, kremem i dżemem. Wierzch ciasta posmarowany jest lukrem i galaretką porzeczkową. W Danii nazywa się to Napoleonskage, a w Norwegii Napoleonskake, co oznacza „ciasto Napoleona”.

Zjednoczone Królestwo
W Wielkiej Brytanii ciasto to jest najczęściej nazywane Plasterkiem Wanilii, Plasterkiem Śmietany lub Plasterkiem Kremu, ale czasami na markowych produktach można je nazwać mille-feuille lub Napoleon. W Wielkiej Brytanii powszechnie używa się tylko dwóch kawałków ciasta z pojedynczą, grubą warstwą nadzienia między nimi, a nadzieniem może być krem ​​do ciast lub czasami bita śmietana.

Stany Zjednoczone
W Stanach Zjednoczonych ciasto to najczęściej nazywane jest Napoleonem. Zwykle składa się z trzech warstw ciasta, jest wypełniony kremem cukierniczym i pokryty cukrem pudrem w kształcie marmurku.

 .

Słone millefeuille

W ostatnich latach powstały przepisy na słone millefeuille z serem, mięsnymi czy warzywnymi pastami lub innymi pikantnymi nadzieniami. Tak jak w wersji słodkiej przekładki mogą być różne. Ciasto francuskie, ciastem filo, ciasto naleśnikowe, pieczywo chrupkie, krakersy, pumpernikiel, placki ziemniaczane, plastry ziemniaka, buraka, cukinii, bakłażana, pomidora, jabłka. 

.

 * * *

.

MILLEFEUILLE Z TWAROGIEM I WARZYWAMI 

wersja Smakowitego Bloga

 .

Tradycyjne mille-feuille składa się z trzech warstw ciasta francuskiego przeplatanych dwiema warstwami kremu cukierniczego. Dzisiejszy przepis został lekko zmodyfikowany. Zamiast trzech warstw są cztery. Zamiast ciasta francuskiego pieczywo chrupkie. I najważniejsze: nie jest to wersja słodka, ale wytrawna. 

Składniki na 1 porcję:

• 4 krążki pieczywa chrupkiego
  
• 150 g twarogu
• 2 łyżki śmietany lub jogurtu
  
• 1 pomidor
• 1/2 ogórka zielonego
• 1/2 czerwonej papryki
• szczypiorek
• sól i pieprz
  

 Przygotowanie:

1. Łączymy twaróg ze śmietaną/jogurtem i doprawiamy do smaku solą i pieprzem.
   
2. Krążki pieczywa smarujemy przygotowanym twarogiem.
3. Pomidor, ogórek i paprykę oczyszczamy z pestek i kroimy w niewielkie kwadraty.
4. Szczypiorek drobno kroimy.
   
5. Składamy piramidę zaczynając od pieczywa, na nim twarożek i kolejno warzywa ze szczypiorkiem.
6. Wierzch piramidy ozdabiamy twarogiem, warzywami i szczypiorkiem.
    

 

Szakszuka

Szakszuka, Shakshouka (po arabsku شكشوكة) oznacza wielki bałagan, miks warzyw: pomidorów, papryki, cebuli i jajek. Dokładne pochodzenie potrawy jest sporne. Dwa kontynenty roszczą sobie do tego prawo. Jedni uważają, że potrawa wywodzi się z kuchni państw położonych w południowo-zachodniej Azji, inni uważają, że jest to Afryka Północna. 

Dzisiaj jest to podstawowe danie w kuchni Bliskiego Wschodu: arabskiej, cypryjskiej, egipskiej, izraelskiej, palestyńskiej, libańskiej, syryjskiej, tureckiej, bahrańskiej. W Afryce Północnej szakszuka znana jest przede wszystkim w kuchni marokańskiej, algierskiej, libijskiej, tunezyjskiej.

Shakshuka, jak wiele dań z Bliskiego Wschodu, jest zwykle spożywana z pitą lub z białym chlebem, który zanurza się w potrawie, tworząc swego rodzaju łyżkę. Szakszuka podawana jest na patelni, na której została przygotowana.

Składnikami głównymi w tej potrawie są jajka, pomidory, papryka, cebula. Danie przygotowuje się na patelni gotując składniki w pikantnym sosie pomidorowym. Przed podaniem posypuje się listkami świeżej kolendry.

Często szakszukę przyprawia się kminem, kminkiem, pieprzem cayenne, chili, gałką muszkatołową. Skoro szakszuka jest spożywana w różnych krajach na całym świecie, to wiadomo, że możliwych jest wiele odmian tego dania, różniących się pikantnością, ostrością, słodyczą, składnikami i przyprawami. Istnieje niezliczona ilość jej odmian, każda z własną, unikalną mieszanką składników.

Szakszuka oprócz podstawowych składników, wspomnianych wyżej, może zawierać kiszoną cytrynę, słone sery owcze, oliwki, harissę, pikantną kiełbasę chorizo, kiełbasę z wieprzowiny lub kiełbasę z jagnięciny. 

W kulturze żydowskiej na szabatowy obiad przygotowuje się dużą partię gulaszu pomidorowego, a resztę wykorzystuje się następnego ranka do przygotowania śniadaniowej szakszuki.

 

W Algierii szakszuka jest powszechnie spożywana jako dodatek do dania głównego. Jedną z odmian szakszuki jest hmiss, który często podaje się z tradycyjnym chlebem aghroum lub kesra. Hmiss to tradycyjna algierska sałatka z grillowanej papryki i pomidorów. W sałatce warzywa są posiekane, wymieszane i doprawione oliwą z oliwek. Słowo „hmiss” w języku algierskim oznacza smażone, ponieważ warzywa należy smażyć po grillowaniu.

Hmiss przygotowywany jest w całej Algierii, z niewielkimi różnicami w zależności od regionu. I tak we wschodniej Algierii przyrządza się je z czosnkiem, pomidorami i grillowaną papryką. Przygotowuje się go, wkładając na patelnię czosnek, pokrojone pomidory i oliwę na kilka minut, dodając paprykę i wszystko rozgniatając w drewnianym moździerzu. Następnie podaje się go na talerzu. W Kabylii hmiss przygotowywany jest z tych samych warzyw, następnie doprawiany oliwą, czasem na koniec dodaje się roztrzepane jajka, miesza i gotuje bardzo powoli. 

W Tunezji popularne jest podobne danie zwane slata mesouia, różniące się jednak od hmissa dodatkiem cebuli, kminku i tuńczyka. Sałatka Mechouia to bardzo popularne danie pochodzące z Tunezji, kraju w Afryce Północnej, który ceni sobie ostrość, szczególnie spożywane latem. To grillowana sałatka z warzyw, pomidorów, papryki, cebuli i czosnku, która może zawierać również bakłażana. Grilluje się je w piekarniku lub na kuchence, a następnie doprawia, dodając  tuńczyka i oliwę, a czasem do dekoracji dodaje się jajka na twardo.

Niektóre odmiany szakszuka można przygotować z mielonej jagnięciny, prażonych całych przypraw, jogurtu i świeżych ziół. Przyprawy mogą obejmować mieloną kolendrę, kminek, paprykę, kmin i pieprz cayenne. Tunezyjscy kucharze dodają do potrawy ziemniaki, bób, serca karczochów lub cukinie. 

 

 

Jako bazę do szakszuka można wykorzystać północnoafrykańskie danie matbucha. Matbucha  to gotowane danie składające się z gotowanych pomidorów i pieczonej papryki doprawionej czosnkiem i papryczką chili, gotowane na wolnym ogniu przez kilka godzin. Tradycyjnie podaje się je z marokańskim chlebem.

 

W kuchni andaluzyjskiej odmianą szakszuki  jest danie znane jako huevos a la flamenca. Ta wersja zawiera szynkę chorizo i serrano. Jajka flamenco to bardzo popularne danie jajeczne w kuchni andaluzyjskiej. W glinianym garnku  rozbij kilka surowych jajek z dobrze oddzielonymi żółtkami. Do potrawy zwykle dodaje się zielone szparagi lub groszek. Czasami dodane są inne warzywa: bób, fasolka szparagowa, cukinia. Całość wkładana jest do piekarnika i pozostawiana, aż jajka się zetną. Kilka cienkich plasterków chorizo lub szynki również dodawane są do potrawy. W niektórych przypadkach używa się sosu pomidorowego lub smażonej cebuli podsmażanej na smalcu. Czasem dodaje się frytki.

 

W kuchni włoskiej istnieje wersja tego dania o nazwie uova in purgatorio (jajka w czyśćcu), do której dodaje się czosnek, bazylię lub pietruszkę. Jajka w czyśćcu to typowe danie neapolitańskie na bazie jajek i sosu pomidorowego. Po przygotowaniu sosu z dodatkiem pomidorów i koncentratu, na tej samej patelni gotuje się jajka, tworząc w sosie zagłębienia. Danie jest przyozdobione natką pietruszki i podawane z chlebem.

 

Szakszuka

Składniki:

• 4 jajka
• 2 duże pomidory
• 1 łyżka przecieru pomidorowego
• 1 cebula
• 1 czerwona papryka
• 1 łyżka oleju
• natka pietruszki
• 1 łyżeczka cukru 
• 1 łyżeczka ostrej papryki
• sól, pieprz

Przygotowanie:

1. Na dużej patelni rozgrzewamy olej, dodajemy pokrojoną w plasterki cebulę i smażymy, aż się lekko zeszkli.
2. Pomidory obieramy ze skóry, kroimy w plasterki, paprykę oczyszczamy z pestek i kroimy w małą kostkę, obraną ze skóry kiełbasę kroimy w plasterki. 
3. Do podsmażonej cebuli dodajemy pomidory, paprykę. Dodajemy przecier pomidorowy i doprawiamy do smaku solą, pieprzem, papryką i cukrem.
4. W daniu robimy cztery głębokie dołki, a potem wbijamy w nie jaja. Przykrywamy patelnią i pozostawiamy gotując przez 5 minut, aż białka się zetną, a żółtka pozostaną płynne. 
5. Szakszukę podajemy na patelni, gorącą, posypaną natką pietruszki.

Utopenec

Utopenec (dosł. utopiony, topielec) - tradycyjna zimna przekąska, specjalność kuchni czeskiej. To bardzo znana, popularna przekąska w Czechach i Słowacji. W większości typowych czeskich i słowackich restauracjach lub ogródkach piwnych, wystawione są słoiki z kiełbaskami podobnymi do polskich parówek. To Špekáčky, rodzaj wędzonej, gotowanej kiełbasy składającej się z wołowiny, wieprzowiny i słoniny. Kiełbaski zanurzone są w marynacie octowej z cebulą i przyprawami.

Kiełbaski są konserwowane w marynacie, w skład której zwykle wchodzą: woda, ocet, sól, cukier, pieprz ziarnisty, liść laurowy, ziele angielskie. Do słodko-kwaśnej zalewy dodaje się cebulę. Ale jak to przy najbardziej popularnej potrawie bywa, ile domów tyle przepisów. Dodawana bywa też sproszkowana słodka papryka, papryka ostra, gałka muszkatołowa, nasiona kolendry, gorczyca. Do zalewy oprócz cebuli dodaje się też niekiedy czosnek, czerwoną paprykę, zielony ogórek, kapustę. Bywają też marynowane kiełbaski wzmocnione keczupem, curry, sosem sojowym lub worcesterskim. 

Pochodzenie nazwy Utopenec nie do końca jest znane. Są dwie najbardziej popularne wersje, ale zupełnie inne. Powszechnie przyjmuje się, że danie to zostało stworzone ponad sto lat temu za sprawą karczmarza i młynarza Šamánka, który prawdopodobnie mieszkał w kraju środkowoczeskim, w okolicy Beroun. Legenda głosi, że wspomniany młynarz uległ wypadkowi podczas naprawy młyńskiego koła i utonął, co znalazło odzwierciedlenie w nazwie potrawy. Inna wersja jest bardziej prozaiczna. Kiełbasę pokrojoną na kawałki topiono w solance lub marynacie wody z octem.

Utopenec możemy podawać na różne sposoby. Najprostszy, ale też najsmaczniejszy, to podany z pieczywem. Kiełbaski podaje się z marynowanymi warzywami i cebulą pokrojoną w plasterki. Doskonała alternatywa dla naszych marynowanych grzybków lub korniszonów. Świetnie sprawdzają się jako koreczki. Można je również wykorzystać jako dodatek do sałatek.

Utopenec

Składniki (na dwa słoiki 1 litrowe):

• 10 kiełbasek parówkowych
• 2 duże cebule
• 2 ząbki czosnku
• 1 litr wody
• 500 ml octu
• 2 łyżki cukru
• 1 łyżeczka soli
• 10 ziaren czarnego pieprzu w całości
• 10 ziaren ziela angielskiego w całości
• 4 suszone liście laurowe

Przygotowanie:

1. Przygotowanie zalewy: ocet łączymy z wodą, dodajemy cukier, sól, pieprz, ziele angielskie, liście laurowe i gotujemy do wrzenia. Pozostawiamy do ostygnięcia.
2. Parówki (bez osłonek) zanurzamy na chwilę we wrzątku.
3. Cebulę kroimy w cienkie plasterki, czosnek w drobną kostkę.
4. Parówki układamy wraz z cebulą i czosnkiem w słoikach. Zalewamy ciepłą zalewą.
5. Słoiki szczelnie zamykamy i odstawiamy w chłodne miejsce na 2 tygodnie.
   

Langosz

Langosz (po węgiersku Lángos) - specjalność charakterystyczna dla kuchni węgierskiej, to upieczony placek wykonany z tradycyjnego miękkiego ciasta drożdżowego. Nazwa pochodzi od węgierskiego słowa "láng" oznaczającego płomień.

Według jednych źródeł Lángos, wraz z innymi potrawami, pojawił się w kuchni węgierskiej w czasie okupacji tureckiej. Początki powstania placków podobnych do tych, które znamy jako langosze, inne źródła odnajdują w starożytnym Rzymie. Placki są popularne na Węgrzech, Austrii, Chorwacji, Słowacji, Czechach i w Polsce. Ostatnio rozprzestrzeniają się na cały świat i są już znane i sprzedawane w Australii i Nowej Zelandii. 

Dawniej langosze pieczono w piecu, w którym wcześniej piekł się chleb. Chleby był zazwyczaj pieczone 5-7 razy dziennie. Piekarze wykorzystywali rozgrzane piece do wypieku placków. Langosze wypalano w przedniej części piekarnika, gdzie jeszcze żar płomienia był mocny. Wystarczyło niecałe dwadzieścia minut i placki były gotowe. Langosze stały się więc szybkim sposobem na ciepły, dobry posiłek. Upieczone ciasto polewano jedynie świeżą wiejską śmietaną, posypywano odrobiną soli i już było gotowe śniadanie. Szybko i smacznie. 

Wraz z rozwojem i tempem życia piekarnie zaczęto zamykać. Pieczenie chleba metodą tradycyjną z wolna przestawało być rentowne. Ulubione przez gospodynie domowe okrągłe placki - langosze zaczęto smażyć w głębokim oleju lub piec na wolnym ogniu, na ruszcie bądź na rozgrzanych blachach.

Tradycyjne langosze przygotowywano z mąki, drożdży, letniego mleka, cukru, soli i z odrobiną oleju. Podawano je z kwaśną śmietaną, czasem z dżemem, cukrem pudrem, posypane serem lub polane masłem czosnkowym. I tak jak z pizzą, dodatki zmienne są i sposób ich podania zależy od naszego gustu i smaku. Ciasto na langosze przygotowuje się również dodając do mąki purée z gotowanych ziemniaków lub dodając surowe starte ziemniaki.

Langosze można kupić w prawie każdym barze szybkiej obsługi, na rynkach, targach i jarmarkach, imprezach plenerowych i festynach. Jada się świeże i ciepłe, polane kwaśną śmietaną lub posypane żółtym serem, bez dodatków lub z dodatkami. Najczęściej smaży się je w większej ilości, układa na specjalnych metalowych podporach, blisko źródła ciepła, tak aby przez cały czas były gorące. Wystarczy tylko sięgnąć po placek, uzupełnić dodatkami i gotowe. Ja najbardziej lubię, kiedy od razu po usmażeniu posypuje się je żółtym serem. Wówczas ser miło roztapia się na gorącym placku tworząc delikatną skorupkę.

Z serów najczęściej można spotkać podpuszczkowe twarde sery typu gouda, ementaler, radamer, ale też  biały ser - twaróg, ser kozi lub owczy. Kwaśna śmietana często zastępowana jest jogurtem lub kefirem, a masło czosnkowe sosem czosnkowym. Inne popularne składniki dodane do placków to grzyby, mięsa i wędliny, papryki, pomidory, cebula, bakłażany, kapusta. Langosze usmażone w głębokim tłuszczu zachowują swoją chrupkość tylko przez krótki czas, dlatego powinny być spożywane natychmiast.  

Langosz jest popularny przez cały rok. Łatwy i niedrogi sposób przygotowania sprawia, że langosz pieczony / smażony jest również w domach. Można podawać go również na słodko z czekoladą, karmelem, musem owocowym, bakaliami i świeżymi owocami.

Langosze trudno zaliczyć do zdrowej żywności ze względu na wysoką zawartość tłuszczów, węglowodanów i soli. Traktowane są i przypisane do grupy jako fast food.
.

Langosz

Składniki:

Na zaczyn:

• 2 łyżki mąki pszennej
• 3 dag drożdży
• 1/2 szklanki mleka lekko podgrzanego
• 1 łyżka cukru

Na ciasto:

• 40 dag mąki
• 200 g  ugotowanych ziemniaków
• 1 łyżka oleju
• szczypta soli

Na sos:

• majonez
• jogurt naturalny
• czosnek
• sól i pieprz

Dodatki:

• żółty ser
• 1/2 łyżeczki pieprzu cayenne
• smalec do smażenia
• kilka listków rukoli

Przygotowanie:

1. Przygotowujemy zaczyn: drożdże łączymy 1 1/2 szklanki lekko podgrzanego mleka, dodajemy 1 łyżkę cukru, 2 łyżki mąki pszennej. Zostawiamy do wyrośnięcia.
2. Mąkę łączymy z ugotowanymi ziemniakami, zimnym mlekiem, szczyptą soli i 1 łyżką oleju. Wygniatamy ciasto i odstawiamy. 
3. Sos robimy mieszając majonez, jogurt, wyciśnięty przez praskę czosnek. Doprawiamy solą i pieprzem.
4. Langosze smażymy na smalcu na złoty kolor.
5. Usmażone posypujemy żółtym serem i wstawiamy do rozgrzanego piekarnika, tylko na krótką chwilę, aby ser mógł się lekko roztopić.
6. Podajemy gorące polane sosem i posypane żółtym serem, ozdobione listkami rukoli.

Bruschetta

Bruschetta (wym. Brus'ketta) - rodzaj przekąski pochodzącej z Włoch. Najprościej można powiedzieć, że jest to chleb z grilla przetarty ząbkiem czosnku, skropiony dobrą oliwą, posypany solą i pokryty kawałkami pomidora. Ale to co wydawałoby się proste, tak naprawdę proste być nie musi. Po pierwsze bruschetta zwykłą kanapką nie jest. Jest kulinarnym arcydziełem w swojej prostocie. Po drugie jest bardzo popularna w całym basenie Morza Śródziemnego, a to sprawia, że do tematu trzeba podejść poważnie.

Pierwotnie była to prosta przekąska plantatorów oliwek czy też rolników zbierających pomidory. Dotąd nie ustalono jednoznacznie, z którego regionu Włoch bruschetta pochodzi. Według czołowych autorytetów kuchni włoskiej, rzeczownik bruschetta pochodzi z dialektu rzymskiego. Czasownik bruscare oznacza "pieczenie na węglach". Danie prawdopodobnie znane już było w starożytnym Rzymie. Kulinarni eksperci sławiący tradycyjną włoską kuchnię, przypisują pochodzenie tej prostej przekąski Włochom, co jest oczywiste, ale wskazują na różne regiony Włoch z których bruschetta może pochodzić. Sprawdźmy zatem wybrane regiony.

Kampania (wł. Campania) - region administracyjny w południowych Włoszech znany przede wszystkim z uprawy pomidorów, oliwek i bakłażanów, ale również z tytoniu, konopi, zbóż, ziemniaków, brzoskwiń i moreli. W kuchni neapolitańskiej bruschetta jest obecna od wieków. Rolnicy pracujący przy zbiorze pomidorów w Kampanii podczas przerw spożywali kromki chleba z świeżo zebranymi pomidorami. Była to szybka i prosta przekąska. Z czasem zaczęto dodawać nowe składniki: oregano, paprykę, bakłażana, cukinię, mozzarelle, tradycyjny, twarogowy ser Scamorza, a także pasztety i wędliny. 

W Internecie natknęłam się na różne wyjaśnienia nazwy Bruschetta. Jedno z nich nawiązuje do słowa Brusca - nazwa szczotki (ze szczeciny) do czyszczenia koni, która w swoim kształcie i chropowatej powierzchni ma nawiązywać do bruschetty. Inne słowo - Brusco - znaczące: ostry, szorstki, gwałtowny, nagły, nawiązujący do szybkiej, nagle stworzonej kanapki z grillowanego chleba, który jest chrupiący, ale jednocześnie szorstki i ostry.

Toskańska bruschetta to Fettunta Toscana, lokalny termin używany głównie w środkowych Włoszech (Toskania). Słowa Fetta unta oznaczają "nasmarowany kawałek". Fettunta najsmaczniejsza jest w sezonie oliwkowym, kiedy pojawią się pierwsze oliwy z oliwek, zwłaszcza w listopadzie. Gdy chleb jest gorący i chrupiący na jego powierzchni wciera się ząbek czosnku, a następnie doprawia oliwą z oliwek. Istnieje wiele sposobów podawania fettunty. Najważniejszy jest chleb pachnący, domowej roboty, z grilla, opalony dobrym drewnem, przetarty surowym ząbkiem czosnku, skropiony najlepszą oliwą z oliwek, posypany grubą solą np. morską, doprawiony pieprzem Krajobraz toskański jest nierozerwalny z widokiem rolników, plantatorów, mających przerwę w pracy, siedzących pod gołym niebem i spożywających toskańską bruschettę. Do tego kieliszek dobrego białego wina i dodatek świeżych sałat. Czy w taki ciepły dzień może być coś lepszego niż fettunta?

W północno-zachodnich Włoszech w Piemonte spotkać możemy pewną odmianę bruschetty. Jest to rodzaj kanapki stworzonej wielowarstwowo z plastrami pomidora wewnątrz, z masłem i solą. W grillowany chleb tostowy wtarty jest ząbek czosnku, do tego przyprawy oregano, sól i pieprz.

Apulia (wł. Puglia)- rejon południowych Włoszech słynie z typowych produktów, dobrego chleba, świeżych warzyw, a w szczególności smacznych lokalnych pomidorów. Apulia oferuje tradycyjną bruschettę. Kromki chleba pieczone są na żarze w lokalnych domowych piecach. Wyłącznie oliwa tłoczona na zimno i pomidory, z typowej uprawy z okolic. Apulia to zagłębie oliwy z oliwek zwłaszcza extra virgin.

Abruzja - region w centralnych Włoszech nad Morzem Adriatyckim, większą część powierzchni obejmują Apeniny. Region słynący z hodowli bydła i owiec. Nic więc dziwnego, że w tej części Włoch specjalnością jest bruschetta podawana z szynką lub grillowaną baraniną.

Włosi kochają bruschettę w każdej postaci. Jedzą ją często, jako początek posiłku, jako danie główne, na zakończenie dnia. Pieczywo przygotowują w urządzeniu grzewczym zwanym brustolina grill. I nieomalże w każdym regionie Włoch przynajmniej raz w roku odbywa się Sagra della bruschetta.

Warianty bruschetty:

Pa amb tomaquet  w Hiszpanii - oznacza "chleb z pomidorami". Prosta i typowa przekąska w kuchni katalońskiej i Majorce wyglądem bardzo przypomina bruschettę. Składa się z grillowanego chleba lub tosta z pomidorami, oliwą z oliwek i solą. Częstym dodatkiem są bakłażan, kiełbasa, tuńczyk i anchois.

Dako (wym. Dah-kohss)  - Grecki odpowiednik bruschetty. Są to suchary nasączone olejem jęczmiennym, pokryte drobno pokrojonymi pomidorami lub gęstą pulpą pomidorową, pokruszonym serem feta, z dodatkiem oliwek, ziół, soli i pieprzu.

Bruschetta

Składniki:

• 10 kromek bagietki
• 10 średniej wielkości pomidorów
• 3 ząbki czosnku
• oliwa z oliwek
• 3 łyżki masła
• oregano
• sól, pieprz

Przygotowanie:

1. Z kromek bagietki robimy grzanki. Roztapiamy masło na patelni i smażymy z każdej strony na złoty kolor.
2. Pomidory kroimy drobno. Doprawiamy oregano, solą i pieprzem.
3. W zarumienione bagietki wcieramy ząbek czosnku, nakładamy przygotowane pomidory, skrapiamy oliwą z oliwek. Voilà!  Bruschetta gotowa.

Możemy podać ją bez dodatków, sama w sobie jest pyszna. Ja dodałam odrobinę sałatki urozmaicając ją troszeczkę (cykoria, sałata lodowa, kukurydza i oliwki).